BODEMLEVEN fundament van autonomie

Woensdag 12 oktober ’22 verzamelen bij Koen Doggen van Moesland, op zijn veld Smoutpot 26, 2070 Zwijndrecht naast café “de smoutpot”. Je bent welkom vanaf 9u en we starten om 10u tot 16u.

inschrijven via: https://forms.gle/2hZkPLbgBTApxXC36, boerenforum@gmail.com, 0494/624425

Samen met Koen maken we een wandeling rond het veld en luisteren we naar zijn verhaal: hoe werkt hij met bodem en leven, hoe reduceert hij de input van fossiele energie?

Het veld ligt niet ver van 3M: hoe zit het met die PFOS, welke invloed heeft dat op bodem en planten, wat is de aanpak bij Moesland? We staan even stil bij de eerste resultaten van de hennepproeven.

https://www.moesland.be/

We hebben ook stichting “in goede aarde” uitgenodigd uit Nederland. Een inspirerend team dat samen met de boer en boerin aan de slag gaat om bodem te herstellen en te verbeteren. Werken aan de relatie met je bodem en al het leven dat er in aanwezig is. Breng een staaltje mee van je bodem en samen met in goede aarde kunnen we je bodemleven gaan visualiseren

www.ingoedeaarde.org

Cooperatie Ricolab zorgt voor een simpele maar heerlijke maaltijd en komt ons even vertellen hoe ze hun samenwerking met boeren aanpakken.

https://ricolab.be/

In de namiddag gaan we verder in gesprek rond onze bodems. Koolstof opbouw, composteren, preparaten, niet-keren, bodemleven verhogen, rotaties, mengteelten, … wat is haalbaar, wat zijn de ervaringen. Een uitwisseling van boer•in tot boer•in, ervaring van het veld.

Koolstof landbouw, koolstof credits, … wat moeten we daarmee. We gaan nog even kort in gesprek met Wim Moyaert en wegen de pro en contra’s af. Wat hebben we nodig van beleid en gemeenschap om verder te werken aan het bodemleven.

Afsluiten doen we in café “de smoutpot” rond 16u.

Het veld van Koen ligt op 10 min fietsen van het treinstation Zwijndrecht.

We vragen 20€ als bijdrage voor de organisatie van het boerenforum, voor leden is dit gratis. www.boerenforum.wordpress.com/wordt-lid-en-steun/

Voor spijs en drank rekenen we op een vrije bijdrage.

Wat breng je mee:

* een collega boer•in

* een staaltje van je bodem, humus, compost, …

* een boek dat je wil delen, ruilen met aanwezige collega’s

* al je vragen en antwoorden

Steun onze oproep voor een Vlaams Boerenplan: https://forms.gle/1dCaPo7LFJd1zBjcA

Nog vragen, opmerkingen, tips en tricks neem gerust contact met ons op:

boerenforum@gmail.com

0494/624425 (Wim Moyaert)

STOP COLRUYT

Nieuwe actie tegen de aankoopstrategie van  landbouwgronden door Colruyt

De boerenorganisaties (FUGEA en Boerenforum) en hun medestanders (Réseau de Soutien à l’Agriculture Paysanne) zijn op dinsdag 20 september met een bewustmakingsactie gestart. Aangezien groep Colruyt weigert zijn aankoopstrategie van landbouwgrond te herzien, hebben actievoerders stickers geplakt op de winkelwagentjes in tientallen winkels in Vlaanderen, Wallonië en Brussel. In Ath verzamelden boeren aan de colruyt om burgers te informeren en duidelijk te maken aan Colruyt dat er nog steeds geen antwoord is op de bezorgdheden omtrent hun landbouw strategie.

Het doel van deze acties is de rol van het bedrijf in landroof aan te klagen. Camille, activiste voor voedselsoevereiniteit: “Landbouwgrond is geen supermarkt en Colruyt moet stoppen met  hun verticale integratie in de voedselketen!”. De supermarktketen verwierf de voorbije jaren al meer dan 175 hectare landbouwgrond en weilanden via Colim, hun vastgoedvennootschap. Bovendien vermijden ze bewust loopbaanpacht contracten met de boeren en worden er enkel seizoen contracten opgesteld met onbekende voorwaarden.

De actie komt er naar aanleiding van diverse artikelen die bij Tchak en Apache verschenen omtrent de aankoop strategie van landbouwgrond door Colruyt en de problematiek dat dit met zich meebrengt voor de boeren en boerinnen.

Colruyt Group, die tijdens de dag van de boerenstrijd op 15 april al aangeklaagd werd vanwege hun betrokkenheid op de grondmarkt en prijszetting, wil geruststellen door te zeggen dat het niet “agressief [op de markt] werkt”. Op het veld is het gevoel bij de boeren heel anders. Nicolas, een jonge landbouwer uit Henegouwen en lid van de raad van bestuur van de FUGEA, vertelt over zijn ervaring: “Ik wilde grond kopen die ik al bewerkte, maar Colruyt bood de eigenaar vier keer de marktprijs. Ik kon dit onmogelijk evenaren.  Dit staat ver van de uitspraken van Saskia De Block, hoofd landbouw bij Colruyt, die garandeert dat Colruyt “elk geval analyseert en kijkt naar de marktprijs”. Volgens André, ook landbouwer in Henegouwen die door het tijdschrift Tchak werd geïnterviewd, “is het duidelijk dat hun komst [van Colruyt] tot een forse prijsstijging heeft geleid”. Het is moeilijk hem ongelijk te geven als men weet dat de gemiddelde prijs per hectare in Henegouwen procentueel het sterkst is gestegen in de eerste helft van 2021. Het directe gevolg voor de landbouwsector is dat overname of opstart voor nieuwe boeren generaties vrijwel onmogelijk is geworden en dat de veerkracht van de regio zo verloren gaat.

Daarbij komt nog eens de wens van de supermarktketen om zich te profileren als landbouwer en dus ook te profiteren van het gemeenschappelijk landbouwbeleid. Deze onthulling, gepubliceerd in de tijdschriften Tchak! en Apache, wakkert de vrees van de boerenorganisaties en hun bondgenoten verder aan.

Lees meer hierover: Hoe Colruyt aast op Europese landbouwsubsidies / Colruyt koopt op grote schaal landbouwgronden op in België

Colruyt Group lijkt de vrees van de boeren niet au sérieux te nemen, boerenorganisaties en medestanders hopen dat een bredere media-aandacht voor hun aankoopbeleid de supermarktketen ertoe zal aanzetten zijn strategie, die schadelijk is voor zowel de boeren als onze voedselsoevereiniteit, te herbekijken.

Colruyt is geen alleenstaand fenomeen, wie zien meer en meer landbouwgrond verdwijnen in de portefeuille van multinationals, groot grondbezitters, investeerders, … Help ons deze situatie in kaart te brengen via deze link Help ons onderzoek naar investeerders in landbouwgrond vooruit

Perscontacten : 

Wim Moyaert (NL) – Boerenforum : 0494/62.44.25

Philippe Duvivier (FR) – Président de la FUGEA (actie ATH) : 0491/56.33.86

Hugues Falys (FR) – FUGEA : 0497/61.64.14

Foto galerij : tiny.cc/NoCol 

Volg de actie op facebook van Agroecology In Action :

https://www.facebook.com/agroecologyinaction

Ons pleidooi :

NL : https://boerenforum.files.wordpress.com/2022/04/pleidooi-en-eisen-15-april.pdf

FR : http://www.luttespaysannes.be/spip.php?article259

Ondersteunende ondertekenaar :

OPEN BRIEF AAN DE STAD GENT

pdf versie

Pleidooien zaak huts "landbouwgrond is geen spel"

https://www.avs.be/afleveringen/avs-nieuws-130922-a84825

https://www.avs.be/artikels/geef-de-publieke-landbouwgrond-aan-de-kleine-boeren-a84816

https://www.tvoost.be/nieuws/zaak-boeren-vs-huts-stop-de-uitverkoop-van-publieke-landbouwgrond-143486

https://www.hln.be/gent/stop-de-uitverkoop-van-stadsgronden-protest-aan-hof-van-beroep-voor-450-hectare-grond~ac776b22/

https://www.standaard.be/cnt/dmf20220913_97547433

https://vilt.be/nl/nieuws/hof-moet-oordelen-of-verkoop-ocmw-gronden-aan-fernand-huts-nietig-verklaard-moet-worden

https://www.landbouwleven.be/14720/article/2022-09-13/boeren-protesteren-tegen-verkoop-ocmw-gronden-aan-fernand-huts

https://www.gva.be/cnt/dmf20220913_93726882

Solidariteitsactie rond de zaak Huts.

Landbouwgrond is geen spel. Stop de uitverkoop van publieke landbouwgrond !

Volgende afspraak: dinsdag 13 september om 10 uur aan het Hof van Beroep, Koophandelsplein, 9000 Gent

www.stopdekolonistenvankatoen.be

https://www.facebook.com/Boerenforum/videos/821340792611348

Op dinsdagochtend 30/8/22 voerden een tiental activisten van Boerenforum, FIAN Belgium,
Landbouwbrigades, Climaxi en Extinction Rebellion Gent actie voor de gebouwen van Katoen
Natie in de Gentse haven. Met een kleine “coup de théatre” willen ze aandacht vragen voor de
“zaak Huts” en hun steun betuigen aan de boer en de boerin die een rechtszaak aanspanden tegen de
verkoop van 450 hectare publieke landbouwgrond aan een vennootschap van Fernand Huts, de
topman van Katoen Natie.


De actievoerders hingen een spandoek op aan de brug over de R4 met de boodschap “Stop de
Kolonisten van Katoen!”, een woordspeling op het gezelschapsspel de Kolonisten van Catan.
“Daarmee willen we aanklagen dat landbouwgrond geen onderdeel van hun spel mag zijn en dat onze overheid heel dringend maatregelen moet nemen om te verhinderen dat rijke industriëlen landbouwgrond opkopen waarmee ze kunnen speculeren” zegt Wim Moyaert van Boerenforum. “Onlangs kocht ook het
Limburgse immobedrijf van Frank Tans 500 hectare landbouwgrond en bos op. Dat jaagt de prijzen
de hoogte in, terwijl kleinschalige boeren en boerinnen het steeds moeilijker hebben om nog
betaalbare landbouwgrond te vinden.”

De actievoerders trokken daarop naar een stuk braakliggend terrein vlak voor de gebouwen van
Katoen Natie. Daar voerden ze een toneelstukje op waarin ze de verkoop aankaartten van 450
hectare landbouwgrond door het Gentse OCMW aan een dochteronderneming van Huts. Hierbij
namen enkele boeren de braakliggende havengrond terug in bezit en zaaiden er wintertarwe op. “In
Vlaanderen staat 1.461 hectare aan bedrijfsruimtes leeg. Laten we die eerst aanspreken vooraleer
we nog verder landbouwgrond opofferen aan industriegebied, woonuitbreiding of boscompensatie
omdat bedrijven elders natuurgebied inpalmen” zegt Wim Moyaert van Boerenforum.


Onder de leuze “Grond voor voedsel” vragen de activisten aan het Gentse stadsbestuur om de
verkoop van publieke landbouwgrond te stoppen en het huidige moratorium op de verkoop (dat eind
dit jaar afloopt) te verlengen. “Publieke landbouwgrond kan perfect dienen om de transitie te
versnellen naar een meer sociaal en ecologisch verantwoord voedsels- en landbouwsysteem,”
zegt Kristel Cuvelier van FIAN Belgium. “De stad zou haar eigen landbouwgrond kunnen
verpachten aan (startende) lokale boerinnen en boeren die op een ecologische manier aan landbouw
willen doen, maar daar geen grond voor vinden. En zo meteen ook de minder rijke lagen van de
Gentse bevolking voorzien van gezond en lokaal geproduceerd voedsel, een functie die Gentse
publieke landbouwgrond eeuwenlang vervuld heeft.”
“Door boeren en boerinnen te ondersteunen die op een ecologische manier aan landbouw doen, kan
de stad meteen ook iets doen aan de klimaatveranderingen en het verlies aan biodiversiteit,” zegt
Wim DW van Extinction Rebellion Gent. “We steunen daarom de boeren in hun strijd voor grond
en een leefbare toekomst voor ons allen.”


“Ook de Vlaamse overheid kan maatregelen nemen om ervoor te zorgen dat landbouwgrond in
handen blijft van boeren en boerinnen,” onderstreept Wim Moyaert van Boerenforum. Hij wordt
daarin bijgetreden door Kristel Cuvelier van FIAN: “In Frankrijk wordt landbouwgrond veel beter
beschermd door de overheid, onder meer via het SAFER-systeem, dus het kan wel degelijk anders.
Samen met Voedsel Anders en De Landgenoten publiceerde FIAN een beleidsnota met maatregelen
die de overheid kan nemen om landbouwgrond te vrijwaren voor agro-ecologische
voedselproductie.”

“Vanavond stappen we met Boerenforum en onze partners ook mee in de Oogststoet in Oostakker,”
laat Wim Moyaert nog weten. “We hebben een paardenkar met een rijke industrieel erop, die moeizaam wordt voortgetrokken door landloze boeren. Hiermee willen we alle aanwezigen
oproepen om op dinsdag 13 september om 10 uur naar het Hof van Beroep te komen in Gent,
wanneer de pleidooien verder gaan in de zaak Huts. Ook dan zullen we actie voeren aan de
rechtbank om boer Pieter en boerin Annelies, die de rechtszaak aanspanden, te ondersteunen en een
ander grondbeleid te vragen aan het Gentse stadsbestuur.”


Perscontacten
voor interviews: Wim Moyaert (Boerenforum): 0494 62 44 25
voor meer informatie over de actie: Kristel Cuvelier (FIAN Belgium): 0485 12 56 10

Meer informatie
Actiewebsite Stop De Kolonisten van Katoen!
Campagne Grond voor Voedsel van Boerenforum
Beleidsnota rond de toegang tot grond (FIAN Belgium, De Landgenoten en Voedsel Anders)

er is ook een fotoreportage van de grondactie

In Apache verscheen die dag een uitstekend achtergrondartikel over de hele zaak.

’s Avonds namen Boerenforum, XR Gent, de Landbouwbrigades en FIAN deel aan de Oogststoet in Oostakker. Enkele dappere landloze boeren trokken er een huifkar met daarop Fernand Huts en een vertegenwoordiger van het Gentse OCMW. We deelden 1000 flyers uit en spaarden er nog enkelen voor de tribune met daarop enkele Gentse schepenen en andere lokale autoriteiten. Hopelijk is de boodschap aan het Gentse stadsbestuur daarbij goed toegekomen.


Achtergrond over de zaak Huts

In 2016 verkocht het Gentse OCMW 450 hectare landbouwgrond in Zeeuws-Vlaanderen aan NV
Bijloke, een dochterbedrijf van een Luxemburgs vennootschap van Ferdinand Huts, de topman van
Katoen Natie. De 72 percelen landbouwgrond werden in één lot verkocht, waardoor gewone boeren
geen kans maakten bij de verkoop. Bovendien betaalde Fernand Huts een prijs die onder de waarde
ligt die het OCMW had kunnen krijgen, zeker indien alle loten afzonderlijk verkocht waren
geweest, waardoor er sprake zou zijn van verdoken staatssteun. Het vennootschap van Huts
betaalde 17,5 miljoen voor de gronden, terwijl deze volgens verschillende officiële schattingen
tussen 20 en 30 miljoen euro waard zouden geweest zijn.
Een landbouwkoppel, Pieter Van Poucke en Annelies Marchand van de Vierklaver, staptte daarop
naar de rechter om de verkoop te laten vernietigen. De boeren kregen geen gelijk in eerste aanleg,
maar gingen in beroep. Het Hof van Beroep besliste daarop om eerst advies te vragen van de
Europese Commissie over de vraag of er sprake is van verdoken staatssteun. Dat advies, dat
ernstige vraagtekens plaatst bij de verkoop, wordt besproken op de zitting van 13 september.

BOERENFORUM roept op tot een VLAAMS BOERENPLAN

Laat je stem horen via deze link: https://forms.gle/VzxVNGZSQwfro5sS7 

In Nederland hebben vertegenwoordigers van 18 organisaties die in de landbouw actief zijn een tien-punten-plan overhandigd aan de Minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit, en aan de Minister van Natuur en Stikstof. Dit tien-punten-plan omvat een integrale langetermijnvisie voor de landbouw ( https://toekomstboeren.nl/groenboeren/ ).

En dat is precies wat vandaag ontbreekt, ook hier bij ons. Alleen een échte omslag van ons landbouw- en voedselsysteem kan een oplossing brengen die meer is dan symptoombestrijding.

De principes waarop het plan gebaseerd is, slaat nagels met koppen. Om er – vrij vertaald – slechts enkele uit te pikken :

  • duurzaam boeren kan alleen met eerlijke prijzen;
  • stikstof aanpakken doe je bij de bron (import van veevoer en kunstmest) i.p.v. met geldverslindende technologie;
  • stimuleer grondgebonden landbouw en gesloten kringlopen;
  • organiseer voorlichting over gezonde voeding, en geef als overheid zelf het voorbeeld;
  • versterk de positie van de boer in de korte keten
  • landbouwonderwijs en -onderzoek moeten meewerken aan de transitie
  • zorg voor rechtvaardige, passende en stimulerende wetgeving.

De maatregelen in het plan vormen een uitgebreide lijst, want alleen een totale omslag, met een combinatie van maatregelen, kan echt werken. En een combinatie van een hele lijst maatregelen, daar bestaat een woord voor: beleid. Wat we vandaag meemaken in de landbouw is een gevolg van de decennialange afwezigheid van beleid.

Het zou niet – zoals nu het geval is – mogen gaan over hoeveel boerderijen er moeten sluiten en hoeveel dieren er minder moeten worden gehouden, maar welk soort boerderijen we voor de toekomst willen behouden, en hoe die hun dieren houden en verzorgen. Zolang bovenstaande principes niet in de discussie worden meegenomen, dreigt het PAS-plan “het verkeerde varken te slachten”.

We gaan nu met Boerenforum bekijken hoe de lijst van principes en maatregelen er precies moet uitzien in een Vlaamse versie van dit tien-punten-plan. Maar in elk geval willen we onze Nederlandse collega’s geluk wensen met hun initiatief, en tegelijk oproepen om in eigen land ook te gaan voor een even degelijk onderbouwde, integrale langetermijnvisie.

Boerenforum roept alle boerinnen, boeren en landwerkers op om hun steun te betuigen. Laat weten of je wil meewerken en wat volgens jouw in het Vlaams boerenplan dient te staan.

Via deze linken 

Deze boeren en boerinnen heb nu al hun steun toegezegd

Leen De Haeck, De Nomaderij

Souliman Diraa, Het Vrije Veld

Lies Couckuyt, Fleur-Couleur

Brecht Coppens, Van Goede Aarde 

Kristien De Boodt, plukboerderij Van Schelle

Kurt Sanne, Het Bolhuis

Greet Lambrecht, Akelei

Koen Doggen, Moesland

An Verboven, Zonnekouter

Matthias Van Buggenhout, Seizoensmaak

Tijs Boelens, De Groentelaar

Karel Houdmont, Ourobouros

Silke en Renaat Devreese, ’t Reigershof

Organisaties die ons steunen

Voedselteams

Vitale rassen

De Hongerige Stad

Werken aan een autonome toekomst: dubbeldoel koeien in Poperinge

Op 14 juni waren we te gast bij Fien De Schacht op boerderij De Stoppel. We willen een eerbetoon geven aan onze eigen dubbeldoelkoeienrassen en aan de boerinnen en de boeren die ze al die tijd in stand hielden. Samen in gesprek over hoe we het verder moeten aanpakken.

Fien heeft een gemengd landbouwbedrijf met biologische groenten, lokale West-Vlaamse rode koeien en koeien die een kruising zijn tussen Holstein met Brown Swiss. Haar kudde bestaat momenteel uit 7 koeien. De verkoop van haar zuivel gaat hand in hand met de verkoop van haar groenten.

Ook de boerderij en koeien van Joël Bulckaert werden bezocht, één van de laatste fokkers van West-Vlaamse rode dubbeldoelkoeien. Nog hoogstens 2 lactaties is hij verwijderd van zijn pensioen, zonder opvolger, zoals zovele boeren. De speeddate die we organiseren, moet ervoor zorgen dat zijn levenswerk – een raszuivere kudde rode dubbeldoelkoeien – niet verloren gaat.

Een oude zeugenstal bouwde Joel eigenhandig om tot melkstal. Van in de melkput toont hij trotst hoe hij met katrollen en hendels zijn zelf geknutselde toegangspoortjes bedient. “Dit is echt de boer als plantrekker hé, Joël heeft nooit de hoge toppen gehaald maar altijd voortgedaan op zijn vertrouwd elan: voor geen enkele investering heeft hij zich diep in de schulden gestoken, iedere renovatie is zo low-cost en eenvoudig mogelijk gehouden. Alles van voederproductie organiseert hij zoveel mogelijk op het eigen bedrijf. De trends van de stallenbouwers, genre maximaal koecomfort, heeft hij vrolijk aan zich laten voorbijgaan. Niks zo comfortabel voor een koe als een goeie, oude potstal.”

Jarno Vandepoel (26) van boerderij de Vaerendriesch in Hoeleden, zorgt dat onze samenkomst in goeie banen wordt geleidt. Jarno beschrijft zijn bedrijfsmodel als dubbeldoeleconomie. De dubbeldoeleconomie gaat uit van de fysieke sterkte van de dubbeldoelkoeien. Het zijn robuuste koeienrassen die gemaakt zijn om met een zeer basic voederrantsoen toch melk te produceren. De sterke hoeven en het sterke gestel van een koe ‘met wat vlees om het lijf’ zorgen ervoor dat de veeartskosten flink kunnen worden teruggedrongen en dat we spreken over moederdieren met een goede langleefbaarheid. De goede koeien van de kudde mogen vaak meer dan 10 jaar doorgaan met kalveren en de periode tussen 2 lactaties kan vaak flink worden teruggedrongen door de hoge vruchtbaarheid van de koeien.

Eisenpakket

Dat brengt ons bij de eisen die voortkwamen uit deze studiedag. We merken op dat de subsidies die de Vlaamse overheid geeft voor het in standhouden van de landrassen hun vruchten afwerpen. Het scheelt iets in de jaarlijkse eindafrekening als je per koe zo’n 260 euro krijgt, maar het is duidelijk gebleken uit het verleden dat dat niet voldoende is.

Op het vlak van individuele bedrijfsgerichte steun halen we de 3 volgende eisen naar voren:

• De premie per melkkoe moet worden behouden.

• Er is ook nood aan een financiële tegemoetkoming voor boerinnen en boeren die stieren aanhouden.

• Er moet ook ondersteuning zijn voor boerinnen en boeren die zelf zaad (lees rietjes) van hun dieren willen bijhouden om hun genetische keuzemogelijkheden te vergroten.

Voor een bredere ondersteuning van de landrassen moet er echter ook op een ander niveau worden gedacht. Een landbouwsector is meer dan een som van de bedrijven. Er is ook sprake van een boer(inn)engemeenschap en er moet ook op dat gemeenschapsniveau worden gedacht.

• Steun voor kenniscirkels met betrekking tot dubbeldoelkoeien en voor bedrijfsnetwerken van landbouwers die landrassen aanhouden.

• Steun voor evenementen. De prijskamptraditie uit het verleden toont mooi aan dat prijskampen met mooie prijzenpotten een stimulans zijn om met goed fokmateriaal bezig te zijn.

• Steun voor het administratief werk. De boeren en boerinnen die voor de landrassen kiezen, moeten voor hun administratie kunnen worden ondersteund. Zowel op het vlak van doelgerichte fokkerij als voor het verwerven van subsidies moeten een aantal actoren het overzicht kunnen bewaren en de individuele bedrijven bijstaan met raad en daad.

• Financiële middelen, organisatie en mensen om stieren voor rietjes te screenen en alle administratie in orde te brengen, zodat boer hiervoor geen enkele moeite of kosten moet doen.

Onderwijs

En dan is er nog het pijnpunt van het onderwijs. Het is schrijnend dat enkel de Odisee-hogeschool in haar praktische landbouwopleiding echt aandacht heeft voor de landrassen en hun prestaties. Hun huidige participatie in de boerenmiddens geeft ons een duidelijk beeld dat dergelijke initiatieven enorm veel kunnen betekenen. Daarom heeft Boerenforum ook eisen naar het onderzoeks- en onderwijsbeleid.

• Steun voor onderzoekers die correct cijfermateriaal willen verzamelen.

• Steun voor onderzoekers en scholen die de bedrijven met een ‘dubbeldoeleconomie’ willen opvolgen. Enkel door een goede opvolging kan worden nagegaan of de cijfers per koe verbeteren en op welke manier de duurzame bedrijfsmethode economisch goed presteert.

• Steun voor onderwijzers die op een correcte manier dit thema willen belichten. Het is van belang dat onze nieuwe generaties boer(inn)en afstuderen met een volledige blik op de mogelijkheden die de veehouderij hen biedt.

Op maandag 28 november komen we terug samen op De Vaerendriesch bij familie Vandepoel in de Vaanstraat 79, 3471 Hoeleden. Iedereen is welkom vanaf 9u, we gaan verder aan de slag met onze dubbeldoel koeien.

Meer kan je lezen in de artikels van Vilt en Landbouwleven.

https://vilt.be/nl/nieuws/wie-redt-de-oude-casselkoe

https://www.landbouwleven.be/14230/article/2022-07-04/een-toekomst-voor-dubbeldoelkoeien

Is er toekomst voor dubbeldoel koeien?

Op dinsdag 14 juni is er in Poperinge een bijeenkomst van het Boerenforum in het teken van de dubbeldoelkoeien uit onze streken. We willen enerzijds een eerbetoon geven aan onze dubbeldoel koeienrassen en de boerinnen en de boeren die ze al die tijd in stand hielden. We koppelen die eerbetoon aan een sterke blik vooruit. De gevolgen op onze voedselzekerheid, veroorzaakt door prijsstijgingen en klimaatveranderingen moeten ons aanmanen om goed en strategisch na te denken over de toekomst van onze veestapel. De dubbeldoelkoe is een onmisbare schakel in die strategie. Verder merken we dat de biosector ook haar bijdrage kan leveren bij het in stand houden van de lokale veerassen.

De dubbeldoelkoe leek in het tweede deel van vorige eeuw een relict uit het verleden. De moderne landbouw had nood aan gespecialiseerde bedrijven en we gingen aan de slag met de ultieme melkkoe of de vleeskoe bij uitstek (of was het uit-steak). Naast wat robuuste koeienrassen voor extensieve begrazing en enkele robuuste melkveerassen zoals Jersey of monté biliard was de toekomst er één van mevrouw Holstein en meneer BlancBleuBelge of den dikbil.

Kempisch Roodbont, Kurt Sanne

Met de opkomst van de biologische landbouw kwam er schijnbaar terug een kans voor de lokale rassen van dubbeldoelkoeien, maar met een percentage van iets meer dan 6% Vlaamse  biobedrijven is het eerder een waterkansje. Zeker wanneer we vaststellen dat nog geen kwart van deze bedrijven koeien lopen heeft én dat er vaak gekozen wordt voor buitenlandse koeienrassen.

Het Vlaamse landbouwlandschap is echter gezegend geweest met doorbijters. Boerinnen en boeren die geen afstand deden van de kudde van hun ouders… Of hun grootouders. Wars van alle tendensen, wars van de landbouwopleidingen aan de universiteiten en hogescholen en wars van het beleid van de banken en de overheid hebben ze iets in stand gehouden dat voor hen waarde had. En, anders dan het stereotype misschien doet vermoeden, ze deden dat niet enkel uit nostalgie, maar hadden ook heel goed hun rekening gemaakt. Zelfs al bleven veel van deze bedrijven in de gangbare sector, toch weten ze heel goed waarom die dubbeldoelkoeien bij hun bedrijf passen en hoe hun bedrijfseconomisch model eruit ziet.

Subsidies niet als reddingsboei, wel als slok op de borrel

In die bedrijfseconomische boekhouding zijn de subsidies die de Vlaamse overheid vrijmaakt voor het instandhouden van erfgoed-rassen een slok op de borrel. Het is niet de hoofdreden waarom die boerinnen of boeren hun koeienras aanhouden, maar het is wel een cijfer dat mee wordt verrekend op de jaarbalansen en dat bij veel van de telers een extra duit in het zakje doet. Toch merkten we tijdens de interviews die we met het Boerenforum doen op het terrein dat er ook heel wat veehouders deze subsidies niet aanvragen. Wanneer we doorvragen waarom de dubbeldoelkoeien dan wel goed presteren op economisch vlak horen we uiteenlopende redenen.

Witblauw, Luc en Jarno Vandepoel

De goede voederconversie en de mogelijkheid om met de dieren te grazen op extensievere percelen zoals natuurgebieden is het meest voorkomende argument. Maar we hoorden ook een hoge melkkwaliteit met een flink eiwitpercentage genoemd worden, net als stevig hoef- en beenwerk, de lage veeartskosten en een heel lage voerkosten door de kleine hoeveelheid of zelfs de afwezigheid van krachtvoer. Met de stijging van de kosten aan de inputzijde van onze bedrijven zouden we gaan denken dat daar enkele stevige argumenten in zitten voor een heropwaardering van onze landrassen. Maar er is meer.

Interesse vanuit universitaire hoek

Ook al is het zeer stilletjes in het Vlaamse universitaire landschap als het gaat over de landrassen of de dubbeldoelrassen en er zelfs op louter cijfermatig vlak bij hen geen informatie voorhanden is, is die stilte niet alomtegenwoordig. In andere Europese regio’s is er wel aandacht voor de dubbeldoelkoeien en in de universiteiten waar agro-ecologie volwaardig op de agenda staat nemen we een andere boodschap waar. Zo kwam er een tijd geleden een rapport uit van de Université catholique de Louvain la Neuve – UCL – waarin duidelijk werd gesteld dat een duurzame toekomst voor de landbouw enkel kan met dubbeldoel koeien. Het rapport duidt dat de dubbeldoelkoe door haar robuustheid een onderdeel is van een duurzaam veeteelt scenario waar de melkproductie en de productie van kwaliteitsvol vlees uit dezelfde kuddes komen die worden gehouden op duurzame bedrijven met veel productie van gras-klaver en een doordachte weidegang (rotational grazing is het buzz-woord).

Landrassen, troeven uit het verleden met een onzekere toekomst

In het Vlaamse scenario zijn we gezegend met de aanwezigheid van 4 nog bestaande dubbeldoelkoeien rassen. Wij noemen die koeienrassen graag onze landrassen. Onder een landras verstaan we alle landbouwdieren en -plantenvariëteiten die ontstonden op boerenerven zonder al te veel kunst- en vliegwerk. Rassen die ‘aankwamen’ in een regio en dan vaak met de lokale genetica werden gekruist onder invloed van het lokale klimaat, de lokale bodemgesteldheid en geografie en de lokale ‘goesting’ van de boeren of de tuinders. Doordat er weinig transport was van vee of van landbouwgewassen bleven deze populaties stabiel en verankerden ze zich op het lokaal niveau. Daar pasten ze zich aan aan de lokale omstandigheden. We merken op dat die landrassen vaak een duw in de rug kregen door een stamboekwerking en door enkele enigmatische jaarmarkten en veehouders.

Onze streken hadden aan het begin van vorige eeuw meer dan vier landrassen en we overlopen ze graag even samen met jullie.

  • Aan de kust in Frans-Vlaanderen & West-Vlaanderen de West-Vlaamse Rode koe
  • In de polders het Zwart-Bont van de Oost-Vlaamse & de Zeeuwse Polders
  • De Luikse weidestreek had ‘een’ Pie Noir
  • De ruime regio rond Dendermonde had de Wit-Rode van Oost-Vlaanderen
  • In Brabant, Noord-Wallonië & Haspengouw het Wit-Blauw dubbeldoelras
  • De provincie Antwerpen & het noorden van Limburg het Kempische Rood-Bont
  • In de Oostkantons & het ruimere Oosten van Wallonie de Rouge Pie de l’Est.

Van de soorten blijft, na de zogeheten rationalisering van de landbouw niet zo veel meer over. Hieronder de cijfers van de vier overblijvers.

Oostvlaams Wit-rood, Steunpunt Levend Erfgoed

West-Vlaamse Rode: 3 bedrijven met 231 dieren (enkel de dubbeldoelkoeien meegeteld)

Oost-Vlaams Wit-Rood: 22 bedrijven met 1205 dieren

Wit-Blauw Dubbeldoel: 19 bedrijven met 1270 dieren in Vlaanderen, een 3000-tal in Wallonië en een kleine 500 in Noord-Frankrijk.

Kempisch Rood-Bont: 5 bedrijven met 461 dieren

De zwakke plek in heel dit verhaal is niet alleen de lage aantallen van de veestapels, maar ook het beperkt aantal bedrijven dat ermee aan de slag gaat. Er zijn simpelweg te weinig boer.inn.en mee bezig waardoor de genetische diversiteit enorm aan het vernauwen is.

De toekomst: Een sterk bedrijf gestoeld op autonomie

We worden vandaag, met de oorlog in Oekraïne en de sterke prijsstijgingen op de graan- en de energiemarkt nog maar is geconfronteerd met de grenzen aan ons agro-industriële landbouwmodel. Het is voor de melk- en vleesveebedrijven, ondanks de betere prijzen voor hun producten geen makkelijke tijd. De prijzen van het voeder swingen immers ook de pan uit, de prijzen van de kunstmest lagen nog nooit zo hoog en de brandstofkost op de bedrijven voelt eerder ongemakkelijk aan.

Het is gek dat net nu in de landbouwpers nog steeds rapporten verschijnen dat de agro-ecologische landbouw de bevolking niet kan voeden. We mogen hopen dat de oorlog in Oekraïne snel achter de rug is, maar de klimaatsverandering en de steeds kleinere voorraden aan fossiele brandstoffen betekenen niet veel goeds voor het agro-industriële verhaal. Dat de agro-ecologische landbouw minder zou produceren wordt ruimschoots gecompenseerd door haar langetermijnvisie met een zoektocht naar voedselsoevereiniteit voor de regio’s, voeder autonomie op de boerenbedrijven, een verbetering van de bodemvruchtbaarheid en de versterking van ecosysteemdiensten zoals gezonde lucht en zuiver water. De economische situatie waarin veel van de boerinnen en boeren in Vlaanderen door een blind productivistisch beleid werden geduwd noopt tot een veranderende strategie, zeker met de crisis van vandaag én de crisissen van morgen .

Het is dan ook hoog tijd om strategisch na te denken over de toekomst van onze landbouw. Zowel op beleidsniveau als op het niveau van onze eigen bedrijven liggen er kansen. De die-hards die de voorbije decennia niet wilden afstappen van hun landrassen en hun veekudde bewijzen dat het anders kan. Velen van hen zijn – zonder de hogere prijzen van de biosector – nog steeds rendabel. Ze hebben nooit hoge toppen gehaald maar deden wel steevast voort op een oud en vertrouwd boer.inn.en-elan: eentje van autonomie op bedrijfsniveau. Elke nieuwe investering werd onder de loep genomen, elke renovatie werd zo low-budget en eenvoudig mogelijk gehouden, elke voederproductie die binnen het eigen bedrijf kon worden georganiseerd werd daar georganiseerd en zowel op de productie van de melk als op de productie van kwalitatief vlees werd flink gewerkt.

Een eerbetoon met kansen voor de biologische sector

Westvlaams Roodrund, Joel Bulckaert

Dit artikel en het Boerenforum van 14 juni in West-Vlaanderen is in feite een eerbetoon aan al die boerinnen en boeren die de voorbije decennia vasthielden aan hun koeien en aan dat gezond boer.inn.en verstand. En tegelijk is het ook een blik vooruit.

Binnen de biosector en op andere agro-ecologische bedrijven liggen er kansen om met één van onze inlandse veerassen aan de slag te gaan. We roepen dan ook graag de huidige (biologische) veehouders – samen met de akkerbouwers en groentetelers die willen gaan diversifiëren – op om dinsdag 14 juni mee na te denken over de inpassing van lokale veerassen op hun bedrijf. Want voor sommige koeienrassen is het 5 voor 12. Er lopen van de West-Vlaamse rode en de Kempisch roodbonte nog slechts enkele honderden koeien rond. Dat is minder dan het aantal exemplaren van de Siberische tijger. Boerderijen die met deze rassen aan de slag zouden willen gaan verdienen niet enkel een medaille, maar ook de volwaardige steun van overheden, het universitair landschap en het sociaal middenveld.

Met het Boerenforum brengen we die nieuwe tendens graag op gang. Op hoop van toekomst!

Tijs Boelens

Programma 14 juni:

  • 9u welkom op De Stoppel – Helleketelweg 15, 8970 Poperinge
  • 10u Stand van zaken dubbeldoel met Jarno Vandepoel van de Vaerendriesch – Hoeleden
  • 10u30 dubbelgesprek met een boerin en een boer die elk op hun bedrijf nog met West-Vlaamse rode koeien werken.
  • 11u groepsgesprek: wat hebben wij – boerinnen en boeren nodig om met dubbeldoelkoeien en landrassen aan de slag te gaan 
  • 12u30 Middagmaal
  • 13u30 Start rondleidingen op het kleinschalig gemengd bedrijf – De Stoppel – en op het erf van de familie Bulckaert in Ieper.
  • 17u: Boer.inn.en cafe en  besprekingen voor verkoop/aankoop van vee 🙂

https://www.facebook.com/events/1359213927920557

DE TOEKOMST VAN DUBBELDOEL

Dinsdag 14 juni vanaf 9u
Helleketelweg 15, 8970 Poperinge (gemakkelijk bereikbaar met de trein)

Is de dubbeldoel koe met uitsterven bedreigd of is ze net de oplossing voor ons toekomstig landbouwmodel?

Boeren en boerinnen wisselen hun ervaringen en vragen uit rond werken met dubbeldoel.

We komen samen op de Stoppel bij Fien te Poperinge en gaan op bezoek bij Joel Bulckaert met zijn West-Vlaamse roodrunderen.

Heb je nog vragen neem gerust contact op: 0494/624425 of mail boerenforum@gmail.com

We vragen 20€ om aan deze activiteit deel te nemen.
Voor leden en studenten zijn onze activiteiten gratis (lidgeld = 20€/jaar voor alle activiteiten)

inschrijven: https://forms.gle/jSprv72omBRUoWWq9

Lid worden:
Stort 20 € (of meer als je ons extra steun wil geven) op rekeningnr BE22 8917 0406 8547
met vermelding van jouw naam
https://forms.gle/mDi3rwA3AFuxYwkY7

boer•inn•en boos om grondroof – 15 april – Halle-(dag van de boerenstrijd)

Zo gaat het bij Colruyt : we zetten goeie waarden op tafel !

Dat zijn mooie principes, ware het niet dat Colruyt synoniem is aan lokaal- en greenwashing … want de schattige en naïeve reclamecampagnes van Colruyt hebben het niet over wat er in werkelijkheid recht onder onze neus gebeurt : Colruyt koopt volop landbouwgronden in België, en net als vele andere grote agrobedrijven zal Colruyt hiermee zijn macht over de volledige voedselketen vergroten door alle schakels van grond tot bord onder controle te hebben.

Colruyt is maar één voorbeeld ! Ter gelegenheid van de Internationale dag van de Boerenstrijd, gaan we samen protesteren tegen de supermarktketens die proberen ons voedselsysteem in handen te krijgen, zowel in het Noorden als in het Zuiden !

We verzamelen:

vrijdag 15 april in Halle om 10u30 Bevrijdingsplein

10h30 : TRACTOREN: BEERTSESTRAAT 84, HALLE (scoopdrinks)

10h30 : Verzamelen aan het Bevrijdingsplein te Halle (15 min wandelen van station Halle)

11h00 : Vertrek van de karavaan, boeren en burgers en de kruiwagens vooraan ! 🥁

11h00-12h30 : Aardappelen planten en symbolische acties tegen de landroof door Colruyt 🥔

12h30 : Maaltijd, boerentoog en stands 🌭🥗🍻

13h30 : Samenkomst en wereldcafé « samen strijden tegen landroof » 👩‍🌾

meer praktische info over de mobilisatie kan je terugvinden via het facebookevenement

of neem contact met ons op: boerenforum@gmail.com – 0494/624425

Prijsdruk en toegang tot grond voor landbouwers zijn uiterst zorgwekkende kwesties, zowel in het Noorden als in het Zuiden. De agro-industrie en investeerders zijn heel bewust van het strategisch belang van grondreserves en trachten nu grote stukken landbouwgrond in handen te krijgen. Ook in België staat grond onder grote speculatieve druk en dit model willen we niet!

Wat zijn de risico’s voor onze voedselsysteem?

Een toenemende druk op de grondprijzen in België, ook al behoren deze reeds tot de duurste in Europa, waardoor jonge landbouwers zich niet kunnen vestigen en familiebedrijven verdwijnen.

Het risico dat boeren en boerinnen hun onafhankelijkheid en beslissingsautonomie verliezen op de grond die zij bewerken doordat de grote agro-industriële groepen eigenaar zijn.

De wurggreep van de agro-industrie op alle schakels in het voedselketen: van de grond tot het winkelschap in de supermarkt tot op je bord, wordt onvermijdelijk!

Patatisten uit alle regios, vervoeg ons!

We moeten onze politieke leiders tot de orde roepen! Er zijn instrumenten nodig om de grondprijs te reguleren en de landbouwgrond in België te vrijwaren. Laten we de boeren en boerinnen steunen die op familiale bedrijven leven en werken, laten we zorg dragen voor onze omgeving en het milieu en zorgen dat de voedselsoevereiniteit gewaarborgd is!

Ons volledig pleidooi en eisen via deze link

teken onze petitie en lees ons standpunt grond

GEEN TOEKOMST VOOR DE AGRO-INDUSTRIE!

Dag boeren en boerinnen, landwerkers, voedselproducenten en verwerkers. Dag consumenten!

We zijn hier vandaag samen om te laten weten dat er geen toekomst is voor agro-industrie, dat er geen toekomst is voor patenten, geen toekomst voor chemicaliën. 

De toekomst is aan de boeren en de consumenten die het samen doen, samen voedsel produceren zonder externe input.

We zijn hier samen, om deze multinationals een halt toe te roepen. Om hen te laten weten dat we hun valse oplossingen niet nodig hebben. De greenwashing moet nu stoppen!

Deze multinationals zullen er alles aan doen om hun producten te blijven verkopen, hun chemicaliën en machines, hun businessmodel dat gebaseerd is op fossiele brandstof. Een model dat niet goed is voor ons klimaat, niet goed voor onze landbouw en voor ons voedsel.

Ze financieren grote lobby campagnes, zoals “forum for the future of agriculture”, om onze regeringen ervan te overtuigen dat zij de oplossingen hebben, dat zij ons kunnen helpen met de green deal en F2F.

Deze bedrijven hebben maar één doel: de voedselproductie beheersen, ons monopoliseren en ervoor zorgen dat we afhankelijk blijven van hun producten.

In plaats van de productie van pesticiden stoppen, voeren ze campagnes om de burgers te overtuigen dat hun producten niet schadelijk zijn. Dit terwijl het maar al te duidelijk is dat pesticiden de biodiversiteit doden, het bodemleven doden, boeren doden. 

Europese burgers en boeren vroegen om te stoppen met gebruik van pesticiden die onze bestuivers doden. In plaats daarvan wordt een industriële productie van bestuivers opgestart. Deze bestuiverpopulaties zijn niet duurzaam en hebben geen overlevingskansen. Daarenboven promoten ze mechanische oplossingen voor bestuiving, zodat ze hun gif verder kunnen blijven verkopen.

Finaal blijft hun enige inzet geld verdienen aan voedselproductie. Het draait er helemaal niet om de mensheid gezond te voeden. 

Vergeet niet dat de zogenaamde natuurlijke bestrijdingsmiddelen die ze nu op de markt brengen even goed schadelijk zijn. Deze producten hebben hetzelfde effect als synthetisch gif. Ze hebben evengoed een breed spectrum werking en doden bijna alle insecten. Op deze manier vernietigen ze nog steeds de volledige biodiversiteit op de akkers.

Ze gebruiken woorden als “natuurlijk”, “biologisch”, “groen”, ze durven zelf de term “agro-ecologie” te gebruiken voor hun producten en machines. 

Dit moet stoppen! NEE tegen deze greenwashing!

De industrie moeten ophouden met de natuur te kopiëren, de natuur te patenteren, de natuur te verkopen. 

In plaats daarvan moeten we leren van de natuur en samen met de natuur echt voedsel produceren. De natuur moet vrij zijn, vrij van multinationals en investeerders. Boeren moeten vrij zijn, in hun werk en in de voedselproductie. Vrijheid voor boeren om samen te werken met de natuur en omgeving. We moeten dit systeem stoppen waar chemische, industriële bedrijven het beleid blijven pushen om onze boeren in een industriële voedselproductie te duwen.

Er zijn miljarden euro’s van grote bedrijven en regeringen die onderzoek steunen om te bewijzen dat hun chemicaliën en machines goed zijn, dat hun manier de goeie manier is. Het is de weg naar de ondergang, de weg naar een onfair inkomen voor boeren die gedwongen worden om te investeren in het industriële systeem. De multinationals hebben de boeren gevangen in een systeem zonder weg terug.

We zien hoe ze koolstoflandbouw gebruiken, niet om de boeren te helpen of niet voor een beter klimaat. Nee, voor de vervuilende bedrijven is dit slechts een middel om koolstofneutraal te worden via betaling en niet door hun vervuiling te stoppen.

Stel je voor: er worden nu additieven voor koeien verkocht om methaanuitstoot te verminderen. De verkoop van luchtwassers wordt gepromoot, stallen met lage emissie, … dit alles enkel en alleen om door te kunnen gaan met winst halen uit de industriële voedselketen. Dit productiemodel is nog steeds afhankelijk van een grote input uit fossiele brandstoffen, machines en chemicaliën. Dit losgeslagen landbouwmodel levert ons uiteindelijk slechts voedsel van een lage kwaliteit.

Wij hebben onderzoek en steun nodig voor kleinschalige boeren die lokaal werken, met lokale planten en dieren, met lokale hulpbronnen en lokale input. Zij geven ons lokaal, goed voedsel en ook lokale werkgelegenheid.

Het huidige industriële, globale, multinationale voedselproductie systeem biedt geen toekomst, noch voor de mensheid en noch voor onze planeet.

De toekomst is aan de kleinschalige boeren. De families die het land bewerken samen met hun gemeenschappen.

De toekomst is voedselsoevereiniteit

De toekomst is agro-ecologie

meer info:

https://www.vilt.be/nl/nieuws/fian-voert-actie-tegen-greenwashing-van-agro-industrie

https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2022/03/16/no-future-for-agrobusiness-geen-toekomst-voor-de-agro-industrie/

Engelse versie

https://fb.watch/bNZjmEhM7E/

We are here together, to stop the multinationals. To let them know that we don’t need their false solutions, The greenwashing has to stop now!

These multinationals will do everything to keep on selling their products, their chemicals and machinery, their fossil fuel driven economy, which is of no good for our climate and of no good for our agriculture and food.

They finance big lobby campagnes, such as the “forum for the future of agriculture”, to convince our governments they have the solutions, that they can help us with the green deal and F2F.

These companies have only one goal: to control the foodproduction, to monopolize us and to keep us dependent from there products

Instead of stopping the sales of pesticides, they start campagnes to assure the people their products are not harmful. While it’s very clear that pesticides kill biodiversity, kill our soil-live, kill farmers. They just go on.

European citizens and farmers asked to stop the use of pesticides for our pollinators. They rather start up industrial production of pollinators, which are not sustainable and have no possibility to survive or they come with mechanical solutions to do the pollination. so that they can keep on selling there poison

At the end their story is to gain money on food production, not to feed humanity.

And don’t forget the nature based products they start selling are also harmful. These products have the same effect as chemical poison and kill all insects and in this way they still kill ….the biodiversity on the land

They use words like ‘nature-based’, ‘organic’, ‘green’, they also dare to use “agroecology” for their products and machinery. This has to stop! NO to this greenwashing!

They have to stop copying nature, putting patents on nature, selling nature. Instead we must learn from nature and produce real food together with nature. Nature must be free, free from multinationals and investors. Farmers must be free to work and produce food together with nature and their environment. We need to stop this system where chemical, industrial companies keep on pushing the government to push our farmers into industrial food production. 

There are billions of euros from big companies and governments to support research to prove that their chemicals and machinery are good, that their way is the good way. It’s the way to disaster, the way of no return for farmers who are pushed to invest in the industrial system. The multinationals got the farmers trapped in a no way back system.

We see how they use carbon farming not to help the farmers, not for a better climate. For these companies it’s only a tool to be carbon neutral by paying money, not by stopping their pollution.

They start selling food-additives for cows to reduce methane emissions. They sell air scrubbers, low emission stables, … so they can go on promoting the industrial food chain, which is still dependent on high input of fossil fuel, machinery, chemicals and gives us food of a low quality.

Instead we need research and support for the small scale peasants who work local, with local plants and animals, with local resources. They give us local good food and also local employment.

This industrial, global, multinational,food production system has no future for humanity and our planet.

The future is to the small scale peasants. To the families who work the land together with their communities.

The future is foodsoeverinity

The future is agroecology